Hebreeuwse miniaturen — זוטות עבריות

Rekenen met letters

Bij rekenen met letters denkt u misschien aan aan algebra of aan iets met ‘romeinse cijfers’. Maar ook met Hebreeuwse letters valt te rekenen. Alle letters van het Hebreeuwse alfabet hebben namelijk een getalswaarde. De alef tot en met de jod staan voor 1 t/m 10, dan komen 20, 30 enzovoort tot en met 100, en de laatste letters hebben de waarden 200, 300 en 400.

Om echte sommen te maken is dat niet zo handig, maar je kan er wel leuke dingen mee doen. Wat veel gebeurt is het optellen van de letters van een woord. Dat kan natuurlijk bij elk willekeurig woord, maar als voorbeeld nemen we de naam van God, JHWH, die boven dit stukje staat.

De vier letters jod, hee, waw en hee (van rechts naar links!) leveren bij elkaar opgeteld 10+5+6+5=26. Deze som, net als trouwens deze rekenkunde als zodanig, heet gematria, een woord dat verwant is aan geometrie.