Hebreeuwse miniaturen — זוטות עבריות

God, god, goden

Het verhaal van het gouden kalf begint ermee dat de Israëlieten aan Aäron vragen: ‘Maak een god voor ons die voor ons uit kan gaan …’ In de Nieuwe Bijbelvertaling staat er bij dit vers (Exodus 32,1) een voetnoot die zegt: Ook mogelijk is de vertaling ‘Maak goden’.

Pardon? Dat is nogal een verschil. Hoezo kan dat ‘ook mogelijk’ zijn? Dat zit zo. Het Hebreeuwse woord elohiem, dat meestal met God wordt vertaald (maar hier met god, dus met een kleine letter) is, als je puur naar de vorm kijkt, een meervoud: goden. Maar meestal heeft het een werkwoord in het enkelvoud bij zich. Er staat dan dus iets als ‘goden’ doet dit of ‘goden’ zegt dat. Een beetje vreemd, maar we gaan er dan maar van uit dat met ‘goden’ de ene God met een hoofdletter bedoeld wordt.

Hier is het anders. Hier gaat het in het Hebreeuws over ‘goden’ die voor ons uit kunnen gaan. Het zouden er dus ook wel eens meer kunnen zijn. Misschien. Ook mogelijk. Je voelt de aarzeling bij de vertalers. In elk geval is het niet God, want die maak je niet.